Ik heb COPD, en nu?

21-09-2018

COPD, Chronische bronchitis, longemfyseem, allemaal termen die u waarschijnlijk wel eens heeft gehoord. Maar wat is het nu eigenlijk? En hoe ontstaat het? En wat te doen als u de diagnose COPD krijgt?

Ik heb COPD, en nu?

Leven met een chronische longziekte 

In 2017 waren er in Nederland 598.400 mensen met COPD (Chronische Obstructieve Longziekte) bekend bij huisartsen. Dat komt neer op 35,3 COPD-patiënten per 1000 mannen en 34,5 per 1000 vrouwen. COPD is een chronische longziekte waarbij de longen beschadigd zijn. Mensen met COPD zijn sneller benauwd, sneller moe en kunnen zich hierdoor beperkt voelen in hun dagelijkse bezigheden. Wat veel mensen niet weten, is dat COPD eigenlijk een verzamelnaam is voor zowel chronische bronchitis als longemfyseem.


Chronische bronchitis

Bij chronische bronchitis is er sprake van een blijvende ontsteking van de vertakkingen van de luchtpijp (de bronchiën). Omdat deze bronchiën steeds weer geïrriteerd raken, wordt er door de slijmvliezen erg veel slijm aangemaakt. Er bevindt zich dus veel slijm in de luchtwegen, waardoor er benauwdheid optreedt en er vaak veel gehoest moet worden. Met het hoesten kan er slijm omhoog en/of naar buiten komen. Doordat er continu sprake is van een ontsteking, verandert de structuur van het slijmvlies dat de luchtwegen bekleedt. Het slijmvlies wordt dikker, wat het ademen bemoeilijkt. 
 

Bronchitis

 

Longemfyseem

In het geval van longemfyseem gaan er langzaamaan steeds meer longblaasjes verloren. De longblaasjes zorgen voor de uitwisseling van zuurstof en koolstofdioxide. Zuurstof wordt opgenomen en koolstofdioxide wordt weer uitgeademd. Als de longblaasjes niet meer goed werken kan zuurstof niet goed meer worden opgenomen.

Helaas kunnen longblaasjes niet meer herstellen als ze eenmaal beschadigd zijn geraakt. In ernstige gevallen van longemfyseem kunnen beschadigde longblaasjes met elkaar vergroeid raken. Er ontstaan dan grote, met lucht gevulde blaasjes die geen functie meer hebben en eigenlijk alleen maar in de weg zitten. Er is dan minder oppervlak binnen de long waar zuurstof kan worden opgenomen.

Bij longemfyseem is er net als bij chronische bronchitis sprake van benauwdheid en/of kortademigheid en hoesten. Vaak gaat vooral het uitademen moeizaam. De ademhaling kan piepend worden. Er komt te weinig zuurstof in het bloed terecht, waardoor er vermoeidheid ontstaat. 

Wat zijn de oorzaken voor het ontstaan van COPD?

Nu weten we in welke vormen COPD kan voorkomen, maar hoe ontstaat het eigenlijk?

Roken

De meest voorkomende en meest bekende oorzaak is roken. In tabak zitten stoffen die de longblaasjes aantasten. Als de ziekte zich al gemanifesteerd heeft maar er toch doorgerookt wordt, kan de situatie snel verergeren. Roken remt namelijk het natuurlijke genezingsmechanisme in de longen.

roken

Chemische dampen

Ook chemische dampen kunnen de oorzaak zijn van het ontstaan van COPD. Dit kan als u veel werkt of hebt gewerkt met bijvoorbeeld verf of asbest.

Acute bronchitis

Chronische bronchitis kan tevens ontstaan wanneer iemand meerdere keren achter elkaar acute bronchitis heeft gehad. Dit is een acute ontsteking van de bronchiën door een bacterie of virus, welke meestal binnen twee weken weer verdwenen is.

Erfelijkheid

In sommige gevallen is er sprake van een erfelijke afwijking die leidt tot COPD. 

Erfelijkheid

 

Ik heb COPD, en nu?

Blijf actief!

Er zijn een aantal factoren die bepalen hoezeer COPD beperkend is in het dagelijks leven van een COPD-patiënt. Ten eerste is dat het niveau van beweging. Als er consistent voor langere tijd wordt gesport verbetert de conditie, treedt er minder snel vermoeidheid op en is de kans op een plotselinge verergering van klachten (een ''longaanval'' oftewel exacerbatie) duidelijk kleiner. Het is niet makkelijk om voldoende te bewegen met een beperkende factor zoals een longziekte, maar het loont absoluut.

Fysiotherapie kan longaanvallen voorkomen of uitstellen

Probeer een vorm van bewegen te vinden die leuk is en wissel af tussen bijvoorbeeld lopen en fietsen. Onze fysiotherapeuten kunnen helpen om samen met u een vorm van bewegen te vinden die voor u goed voelt. Er kan dan op een leuke en effectieve manier getraind worden op conditie en spierkracht. In een recent onderzoek uit 2017 werd geconcludeerd dat fysiotherapeutische behandeling bij COPD longaanvallen kan voorkomen of uitstellen waardoor de functie van de longen niet verder achteruit gaat.

De energie goed verdelen over de dag

Een andere ontzettend belangrijke factor is het slim omgaan met energie. In het begin zal het nog lastig zijn om de grenzen te bewaken en de energie over de dag te verdelen. Langzamerhand leert een COPD-patiënt zijn of haar lichaam beter kennen en wordt het steeds natuurlijker om de energie op een efficiënte manier te verdelen. Acceptatie speelt hier ook een belangrijke rol in. Accepteren dat niet alles meer mogelijk is zoals het dat vroeger wel was, zorgt ervoor dat er ruimte komt om nieuwe strategieën te bedenken om toch een zo aangenaam mogelijk leven te leiden.

En dan ook nog...

Andere factoren die van invloed zijn op het functioneren zijn de mate van begrip vanuit de omgeving, voeding, roken en het weer.

Ondanks het feit dat COPD een chronische longziekte is die niet genezen kan worden, zijn er dus wel een hele hoop factoren van invloed op het ziekteverloop, waar patiënten zelf mee aan de slag kunnen om meer controle over hun klachten te krijgen!

Weet u dat....

u vanaf 1 januari 2019 bij Fysiotherapie HIER! optimaal door een fysiotherapeut begeleid kan worden en dat het u dan geen behandelingen fysiotherapie vanuit uw aanvullende verzekering kost? Wilt u hier meer informatie over? Neem dan contact met ons op! 

Meer lezen?

Lees dan onze blog: Vergoeding COPD uit basisverzekering bij Fysiotherapie HIER!

Heb je een vraag aan een fysiotherapeut? 

Geheel vrijblijvend kunnen wij antwoord geven op uw vraag, klik op de link en u krijgt op werkdagen binnen 24 uur een reactie! 

Klik HIER! om uw vraag te stellen

Liever direct een afspraak fysiotherapie maken? 

Onze fysiohterapeuten werken in Heerenveen en Tuk (Steenwijk). Vul onderstaand formulier in en op werkdagen wordt u nog dezelfde dag terug gebeld voor een afspraak. 

 

Bronnen:

1. Volksgezondheidenzorg.info (2018). COPD. Cijfers & Context. Huidige situatie. Rijkinstituut voor Volksgezondheid en Milieu. Beschikbaar via: https://www.volksgezondheidenzorg.info/onderwerp/copd/cijfers-context/huidige-situatie#node-prevalentie-en-nieuwe-gevallen-van-copd 

2. Beekman, E. (2017). Physical therapy in COPD: effects on exacerbations and influence of comorbidity. 

Geschreven door Marieke van Dijk, Fysiotherapeut bij Fysiotherapie HIER! Heerenveen en Tuk (Steenwijk)